Geplaatst op 13-01-2011 | door Dick Ausems

Met grote zorg en aandacht heb ik enige tijd geleden een tijger grootgebracht. Ik heb hem voldoende eten gegeven om groot en sterk te worden. Ik heb zijn klauwen geslepen, zijn tanden verzorgd en zijn vacht geborsteld. Ik heb hem getraind om zelfstandig zijn prooi te vangen. Onlangs heb ik hem losgelaten en wat blijkt; het is een papieren tijger. Althans, dat zou het gemakkelijk kunnen worden.

Hoe ontstaat nu eigenlijk zo’n papieren tijger, zijn ze te ‘genezen’ maar nog belangrijker hoe kan het worden voorkomen? Is mijn tijger niet sterk genoeg, wellicht nog niet volwassen? Zijn z’n klauwen niet scherp? Of heb ik hem op de verkeerde plek op het verkeerde moment losgelaten? 

Het adviesrapport, opgesteld in opdracht van een manager, beschrijft een noodzakelijke verandering over diverse afdelingen en medewerkers. Middels gesprekken hebben de betrokken personen zelf de input gegeven voor de veranderingen binnen hun afdeling. Deze zijn verzameld in het rapport en gepresenteerd aan alle betrokkenen, inclusief de manager. Men was zeer content met de resultaten. Kortom, aan de tijger ligt het niet. Zijn klauwen zijn scherp.

Nee, het kritische moment is het moment waarop de veranderingen doorgevoerd moeten worden en de maatregelen uit het rapport in de praktijk gebracht moeten worden. Dit moment bepaalt veelal of het rapport een papieren tijger wordt.

Bovenstaand moment heeft echter nog niet plaatsgevonden. In mijn geval zit de tijger in een krat op de vrachtwagen op weg naar zijn nieuwe leefomgeving. Maar waar zijn nieuwe leefomgeving is, weet men nog niet exact. Zie hier de tweede uitdaging. De gewenste verandering wordt beïnvloed door een derde externe partij, die zijn wensen nog nauwelijks kenbaar heeft gemaakt. Ik heb mijn tijger dus redelijk algemeen getraind, met het idee de specifieke training op locatie te geven.

Is deze aanpak een goede beslissing van mijn opdrachtgever? Jazeker, de organisatie staat immers in de startblokken, de betrokkenheid is groot, de te nemen acties zijn grofweg bekend dus de verandering kan snel plaatsvinden. De tijger kan worden losgelaten, maar zal op specifieke punten wel gecoacht en getraind moeten worden.

Kortom, een groot draagvlak is onontbeerlijk. Door alle partijen in een zo vroeg mogelijk stadium te betrekken creëer je dit draagvlak. Dit sluit echter niet uit dat tijdens en na de implementatie –die op zichzelf eveneens van groot belang is– bij te sturen, te controleren en te rapporteren. Draagvlak ‘voorkomt’, begeleiding, bijsturing en controle ‘geneest’. Per slot van rekening zien we tijgers het liefst volledig aangepast en geïntegreerd in de vrije natuur en niet in de dierentuin in een te klein hok.